(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
9.44. అధ్యాయః 044
Mahabharata - Shalya Parva - Chapter Topics
విశ్వామిత్రశాపాద్రుధిరజలాయాః సరస్వత్యా ఋషిభిస్వపసా శోధనం॥ 1 ॥
ఇంద్రేణ సరస్వత్యరుణాసంగమే యజనాదినా బ్రహ్మహత్యాపరిహరణం॥ 2 ॥
బలరామస్య తత్ర స్నానాదిపూర్వకం తస్మాత్సోమతీర్థగమనం॥ 3 ॥
Mahabharata - Shalya Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 9-44-0x(5190)(62630)
స శప్తా తేన క్రుద్ధేన విశ్వామిత్రేణ ధీమతా।
తస్మింస్తీర్థవరే శుభ్రం శోణితం సముపావహత్॥ 9-44-1(62631)
అథాజగ్ముస్తతో రాజన్రాక్షసాస్తత్ర భారత।
తత్ర తే శోణితం సర్వే పిబంతః సుఖమాసతే॥ 9-44-2(62632)
తృప్తాశ్చ సుభృశం తేన సుఖితా విగతజ్వరాః।
నృత్యంతశ్చ హసంతశ్చ యథా స్వర్గజితస్తథా॥ 9-44-3(62633)
కస్యచిత్త్వథ కాలస్య ఋషయః సుతపోధనాః।
తీర్థయాత్రాం సమాజగ్ముః సరస్వత్యాం మహీపతే॥ 9-44-4(62634)
తేషు సర్వేషు తీర్థేషు స్వాప్లుత్య మునిపుంగవాః।
ప్రాప్య ప్రీతిం పరాం చాపి తపోలుప్ధా విశారదాః॥ 9-44-5(62635)
ప్రయయుర్హి తతో రాజన్యేన తీర్థమసృగ్వహం।
అథాగంయ మహాభాగాస్తత్తీర్థం దారుణం తదా॥ 9-44-6(62636)
దృష్ట్వా తోయం సరస్వత్యాః శోణితేన పరిప్లుతం।
పీయమానం చ రక్షోభిర్బహుభిర్నృపసత్తమ॥ 9-44-7(62637)
తాందృష్ట్వా రాక్షసాన్రాజన్మునయః సంశితవ్రతాః।
పరిత్రాణే సరస్వత్యాః పరం యత్నం ప్రచక్రిరే॥ 9-44-8(62638)
తే తు సర్వే మహాభాగాః సమాగంయ మహావ్రతాః।
ఆహూయ సరితాం శ్రేష్ఠామిదం వచనమబ్రువన్॥ 9-44-9(62639)
కారణం బ్రూహి కల్యాణి కిమర్థం తే హృదో హ్యయం।
ఏవమగ్రాహ్యతాం యాతః శ్రుత్వాఽధ్యాస్యామహే వయం॥ 9-44-10(62640)
తతః సా సర్వమాచష్ట యథావృత్తం ప్రవేపతీ।
దుఃఖితామథ తాం దృష్ట్వా ఊచుస్తే వై తపోధనాః॥ 9-44-11(62641)
కారణం శ్రుతమస్మాభిః శాపశ్చైవ శ్రుతోఽనఘే।
కరిష్యంతి తు యత్ప్రాప్తం సర్వ ఏవ తపోధనాః॥ 9-44-12(62642)
ఏవముక్త్వా సరిచ్ఛ్రేష్ఠామూచుస్తేఽథ పరస్పరం।
విమోచయామహే సర్వే శాపాదేతాం సరస్వతీం॥ 9-44-13(62643)
తే సర్వే బ్రాహ్మణా రాజంస్తపోభిర్నియమైస్తథా।
ఉపవాసైశ్చ వివిధైర్యమైః కష్టవ్రతైస్తథా॥ 9-44-14(62644)
ఆరాధ్య పశుభర్తారం మహాదేవం జగత్పతిం।
మోక్షయామాసుస్తాం దేవీం సరిచ్ఛ్రేష్ఠాం సరస్వతీం॥ 9-44-15(62645)
తేషాం తు సా ప్రభావేణ ప్రకృతిస్థా సరస్వతీ।
ప్రసన్నసలిలా జజ్ఞే యథా పూర్వం తథైవ హి।
నిర్ముక్తా చ సరిచ్ఛ్రేష్ఠా విబభౌ సా యథా పురా॥ 9-44-16(62646)
దృష్ట్వా తోయం సరస్వత్యా మునిభిస్తైస్తథా కృతం।
తానేవ శరణం జగ్మూ రాక్షసాః క్షుధితాస్తథా॥ 9-44-17(62647)
కృత్వాంజలిం తతో రాజన్రాక్షసాః క్షుధయాఽర్దితాః।
ఊచుస్తాన్వై మునీన్సర్వాన్కృపాయుక్తాన్పునఃపునః॥ 9-44-18(62648)
వయం చ క్షుధితాశ్చైవ ధర్మాద్ధీనాశ్చ శాశ్వతాత్।
న చ నః కామకారోఽయం యద్వయం పాపకారిణా॥ 9-44-19(62649)
యుష్మాకం చాప్రసాదేన దుష్కృతేన చ కర్మణా।
పక్షోఽయం వర్ధతేఽస్మాకం యతః స్మో బ్రహ్మరాక్షసాః।
యోషితాం చైవ పాపేన యోనిదోషకృతేన చ॥ 9-44-20(62650)
ఏవం హి వైశ్యశూద్రాణాం క్షత్రియాణాం తథైవ చ।
యే బ్రాహ్మణాన్ప్రద్విషంతి తే భవంతీహ రాక్షసాః॥ 9-44-21(62651)
`శక్తిమంతోఽపి యే కేచిదాశ్రితానాం చ రక్షణం।
న కుర్వంతి మనుష్యాస్తే సంభవంతీహ రాక్షసాః'॥ 9-44-22(62652)
ఆచార్యమృత్విజం చైవ గురుం వృద్వజనం తథా।
ప్రణినో యేఽవమన్యంతే తే భవంతీహ రాక్షసాః॥ 9-44-23(62653)
తత్కురుధ్వమిహాస్మాకం తారణం ద్విజసత్తమాః।
శక్తా భవంతః సర్వేషాం లోకానామపి తారణే॥ 9-44-24(62654)
తేషాం తు వచనం శ్రుత్వా తుష్టువుస్తాం మహానదీం।
మోక్షార్థం రక్షసాం తేషామూచుః ప్రయతమానసాః॥ 9-44-25(62655)
ఋషయ ఊచుః। 9-44-26x(5191)
క్షుతం కీటావపన్నం చ యచ్చోచ్ఛిష్టాచితం భవేత్।
సకేశమవధూతం చ రుదితోపహతం చ యత్॥ 9-44-26(62656)
శ్వభిః సంసృష్టమన్నం చ భాగోఽసౌ రక్షసామిహ।
తస్మాజ్జ్ఞాత్వా సదా విద్వానేతాన్యత్నాద్వివర్జయేత్।
రాక్షసాన్నమసౌ భుంక్తే యో భుంక్తే హ్యన్నమీదృశం॥ 9-44-27(62657)
శోధయిత్వా తతస్తీర్థమృషయస్తే తపోధనాః।
మోక్షార్థం రాక్షసానాం చ నదీం తాం ప్రత్యచోదయన్॥ 9-44-28(62658)
మహర్షీణాం మతం జ్ఞాత్వా తతః సా సరితాం వరా।
అరుణామానయామాస స్వాం తనుం పురుషర్షభ॥ 9-44-29(62659)
తస్యాంతేరాక్షసాః స్నాత్వా తనూస్త్యక్త్వా దివం గతాః।
అరుణాయాం మహారాజ బ్రహ్మవధ్యాపహా హి సా॥ 9-44-30(62660)
ఏతమర్థమభిజ్ఞాయ దేవరాజః శతక్రతుః।
తస్మింస్తీర్థే వరే స్నాత్వా విముక్తః పాప్మనా కిల॥ 9-44-31(62661)
జనమేజయ ఉవాచ। 9-44-32x(5192)
కిమర్థం భగవాఞ్శక్రో బ్రహ్మవధ్యామవాప్తవాన్।
కథమస్మింశ్చ తీర్థే వై ఆప్లుత్యాకల్మషోఽభవత్॥ 9-44-32(62662)
వైశంపాయన ఉవాచ। 9-44-33x(5193)
శృణుష్వైతదుపాఖ్యానం యథావృత్తం జనేశ్వర।
యథా బిభేద సమయం నముచేర్వాసవః పురా॥ 9-44-33(62663)
జముచిర్వాసవాద్భీతః సూర్యరశ్మిం సమావిశత్।
తేనేంద్రః సఖ్యమకరోత్సమయం చేదమబ్రవీత్॥ 9-44-34(62664)
న చార్ద్రేణ న శుష్కేణ న రాత్రౌ నాపి చాహని।
వధిష్యాంయసురశ్రేష్ఠ సఖే సత్యేన తే శపే॥ 9-44-35(62665)
ఏవం స కృత్వా సమయం దృష్ట్వా నీహాస్మీశ్వరః।
చిచ్ఛేదాస్య శిరో రాజన్నపాం ఫేనేన వాసవః॥ 9-44-36(62666)
తచ్ఛిరో నముచేశ్ఛిన్నం పృష్ఠతః శక్రమన్వియాత్।
భోభో మిత్రహ పాపేతి బ్రువాణం శక్రమంతికాత్॥ 9-44-37(62667)
ఏవం స శిరసా తేన చోద్యమానః పునః పునః।
పితామహాయ సంతప్త ఏతమర్థం న్యవేదయత్॥ 9-44-38(62668)
తమబ్రవీల్లోకగురురరుణాయాం యథావిధి।
ఇష్ట్వోపస్పృశ దేవేంద్ర తీర్థే పాపభయాపహే॥ 9-44-39(62669)
[ఏషా పుణ్యజలా శక్ర కృతా మునిభిరేవ తు।
నిగూఢమస్యాగమనమిహాసీత్పూర్వమేవ తు॥ 9-44-40(62670)
తతోఽభ్యేత్యారుణాం దేవీం ప్లావయామాస వారిణా।
సరస్వత్యారుణాయాశ్చ పుణ్యోఽయం సంగమో మహాన్॥ 9-44-41(62671)
ఇహ త్వం యజ దేవేంద్ర దద దానాన్యనేకశః।
అత్రాప్లుత్య సుఘోరాత్త్వం పాతకాద్విప్రమోక్ష్యసే॥] 9-44-42(62672)
ఇత్యుక్తః స సరస్వత్యాః కుంజే వై జనమేజయ।
ఇష్ట్వా యథావద్బలభిదరుణాయాముపాస్పృశత్॥ 9-44-43(62673)
స ముక్తః పాప్మనా తేన బ్రహ్మవధ్యాకృతేన చ।
జగామ సంహృష్టమనాస్త్రిదివం త్రిదశేశ్వరః॥ 9-44-44(62674)
శిరస్తచ్చాపి నముచేస్తత్రైవాప్లుత్య భారత।
లోకాన్కామదుధాత్ప్రాప్తమక్షయాన్రాజసత్తమ॥ 9-44-45(62675)
వైశపాయన ఉవాచ। 9-44-46x(5194)
తత్రాప్యుపస్పృశ్య బలో మహాత్మా
దత్త్వా చ దానాని పృథగ్విధాని।
అవాప్య ధర్మం పరమార్యకర్మా
జగామ సోమస్య మహత్సుతీర్థం॥ 9-44-46(62676)
యత్రాయజద్రాజసూయేన సోమః
సాక్షాత్పురా విధివత్పార్థివేంద్ర।
అత్రిర్ధీమాన్బ్రహ్మపుత్రో బభూవ
హోతా యస్మిన్క్రతుముఖ్యే మహాత్మా॥ 9-44-47(62677)
యస్యాంతేఽభూత్సుమహద్దానవానాం
దైతేయానాం రాక్షసానాం చ దేవైః।
సంగ్రామో వై తారకాఖ్యః సుతీవ్రో
యత్ర స్కందస్తారకాఖ్యం జఘాన॥ 9-44-48(62678)
సైనాపత్యం లబ్ధవాందైవతానాం
మహాసేనో యత్ర దైత్యాంతకర్తా।
సాక్షాచ్చైవం న్యవసత్కార్తికేయః
సదా కుమారో యత్ర స ప్లుక్షరాజః॥ ॥ 9-44-49(62679)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే శల్యపర్వణి హ్రదప్రవేశపర్వణి చతుశ్చత్వారింశోఽధ్యాయః॥ 44 ॥

Mahabharata - Shalya Parva - Chapter Footnotes
9-44-10 అధ్యాస్యామహే అధ్యవసాయం కరిష్యామహే॥
9-44-49 సదా కుమారో యత్ర నక్షత్రధర్మా ఇతి క.పాఠః।
యత్ర నక్షత్రకామః ఇతి ఙ.పాఠః॥
9-44-44 చతుశ్చత్వారింశోఽధ్యాయః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.